Mannen moeten beter? Wat een onzin!

Mannen staan altijd op de verkeerde lijstjes, stond in de NRC van 8 juni. Dat lijkt waar. Mannen zijn vaker dakloos, moorden vaker, “Moet de man beter?” vroeg de NRC zich af. “Het gaat veel slechter met de man dan met de vrouw, blijkt uit tal van statistieken.” Statistiek om iets te bewijzen? Dan ga ik toch even wat extra lezen. 

Een kop waar je op klikt, zeker als je boos bent dat de emancipatie niet is afgerond. Die verderfelijke mannen: dat zijn de verkrachters, de gewelddadige rovers, ze zijn vaker probleemdrinker en al die terroristische aanslagen: meestal mannen!. #MeToo? Vrijwel allemaal mannen! Verdomd, de statistieken lijken te bewijzen dat het slecht gaat met de man!

Het blijkt niet uit statistieken dat het slecht gaat met de man!

Maar wat een rare kop eigenlijk? Hoezo blijkt uit statistieken dat het niet goed gaat met mannen? Ja, het is waar dat mannen oververtegenwoordigd zijn in de gevangenis, maar ook in de bestuurskamer, er zijn meer mannelijke dan vrouwelijke presidenten. Gemiddeld verdienen ze ook meer. Ze lopen en fietsen harder. Mannen komen vaker op lijstjes voor, maar dat wil niet zeggen dat het alleen de verkeerde lijstjes zijn. 

Misschien is de mannelijke stereotiep waar we mee opgegroeid zijn wel verantwoordelijk voor het risicovollere gedrag van mannen en verklaart dat beide lijstjes: de oververtegenwoordiging in de gevangenis én de oververtegenwoordiging in de bestuurskamer (en in de slachtoffers van oorlog). Voor de bestuurskamer stellen we quota voor, maar je hoort niemand over een quotum voor meer vrouwen in de gevangenis om de emancipatie te bevorderen.

Baumeister stelt “Cultuur zit vol compensatie-situaties, waarbij mensen gevaarlijke of riskante dingen moeten doen, waartoe ze met hoge beloningen worden overgehaald (gecompenseerd). De meeste culturen hebben doorgaans veel vaker mannen dan vrouwen gebruikt om die zeer riskante maar lucratieve functies te vervullen. (...) De meeste culturen schermen hun vrouwen van het gevaar af, en geven hun daarom ook niet de grote beloningen”. (inmiddels al 12 jaar geleden in de NRC!)

Er is een natuurlijk verschil tussen mannen en vrouwen

De natuur lijkt ook bij te dragen aan verschillen, niet alleen de cultuur. Niet in gemiddeld IQ: mannen zijn ongeveer even slim als vrouwen. Maar als dat ik de vraag stel of er misschien wel meer geniale mannen dan vrouwen zijn, kan ik een hoop kritiek verwachten. Toegang tot de wetenschap is ongelijk verdeeld en zo. Helemaal waar. Maar zou er toch niet ook een natuurlijk verschil kunnen zijn?

Als we nu eens dieper kijken. Het gemiddeld IQ van mannen is gelijk aan dat van vrouwen, blijkt uit diverse onderzoeken, die nooit ter discussie gesteld zijn. Het is een feit. Tweede feit: er zijn meer mannen dan vrouwen met een heel laag IQ. Overigens komen we nu op gevaarlijk terrein, want de meting wordt steeds moeilijker.. Mijn vraag: hoe kan het dat er niet meer geniale mannen zijn dan vrouwen en wel meer superdomme mannen dan superdomme vrouwen en dat toch mannen even slim zijn gemiddeld gesproken? Kenners zeggen dan "Het is niet geheel onwaar, maar vaststellen dat er relatief meer domme maar ook meer intelligente mannen bestaan is een totale oversimplificatie van een zeer complex vraagstuk waarover veel onduidelijkheid bestaat". Misschien zijn mannen extremer: slimmer én dommer. Dat mag je toch als hypothese nemen? Net zoals de lengteverschuillen van mannen: ook daar zien we volgens Roy Baumeister het verschijnsel dat mannen extremer zijn: de grafiek van de lengteverdeling bij mannen is platter, met meer erg lange en erg kleine mannen. (En mag ik er op wijzen dat Asperger 4x zo vaak onder mannen voorkomt? Deze aandoening gaat meestal gepaard met normale of hoge intelligentie, gecombineerd met stereotiepe interesses waar ze helemaal in op kunnen gaan. Terugkijkend in de geschiedenis lijken nogal wat grote namen mannen met het syndroom van Asperger te zijn geweest.) 

En die gevangenis, ligt dat wel aan de mannen? Vrouwen maken zich vaker dan mannen schuldig aan kindermishandeling, Moeten vrouwen dan beter? Of zijn mannen gewoon minder bij de opvoeding betrokken dan vrouwen?

Ik denk dat mannen en vrouwen veel kunnen leren als ze wat buiten de stereotiepen gaan rondneuzen,  Een mooie culturele uitdaging. Maar de man dan als de achterlijke partij neerzetten, daar ben ik wel een beetje klaar mee. 

Het is overigens de zelfde NRC  van 8 juni die commentaar vraagt naar problemen als kinderen langer vakantie hebben dan hun ouders en vervolgens alleen vrouwen om commentaar heeft gevraagd op die problemen. 

Denkfouten van Baudet

Ik heb mij verbaasd over de denkfouten van de zich als intellectueel presenterende Baudet. Dat hij niet wetenschap maar een boek als uitgangspunt neemt, vergeef ik hem. Dat doen zeer veel mensen. Maar de fouten in zijn logica zijn tenenkrommend. Zwart - wit denken, correllatie en causaliteit verwarren, verborgen aannames gebruiken. Het is een gebrek aan logica dat veel streng gelovigen ook hebben. Misschien is dat gelovige zijn probleem?  

Hij heeft een punt als hij zegt dat verbondenheid (of het nu in het gezin of in een land is) belangrijk is. Vervolgens gaat hij tekeer tegen persoonlijke vrijheid die afbreuk zou doen aan de verbondenheid. Daarna schetst hij een beeld van persoonlijke onvrijheid van vrouwen die geen andere keuze hebben dan de arbeidsmarkt te kiezen. “Er wordt verwacht dat ze de traditionele rol afwijzen om een man te ondersteunen.“ Blijkbaar is er toch niet zoveel persoonlijke vrijheid dat vrouwen zouden kunnen kiezen voor een traditionele rol? Tussen neus en lippen door stelt hij dat minder kinderen krijgen  veroorzaakt wordt door meer persoonlijke vrijheid. Blijkbaar is niet verminderde kindersterfte door hogere welvaart een verklaring. Met evenveel wetenschappelijke kracht kan hij stellen dat minder kinderen krijgen veroorzaakt wordt door minder ooievaars. Hij haalt correlatie en causaliteit door elkaar. 

Meer vrijheid leidt tot meer welvaart en omdat meer welvaart samen gaat met minder kindersterfte, en betere opleiding en een oudedagsvoorziening waardoor meer kinderen niet nodig is voor de oude dag gaat meer welvaart meestal gepaard met minder geboorten. Maar meer welvaart leidt ook tot minder natuur en daardoor minder ooievaars. Leidt meer vrijheid dus tot minder kinderen? Of ligt het aan die minder vaak voorkomende ooievaars? Beide verschijnselen gaan samen (correleren) met minder geboorten. 

De persoonlijke vrijheid maakte ons niet gelukkig, stelt Baudet. Ik wil graag geloven dat het Westen geen ideale wereld is en dat de consumptiemaatschappij niet het paradijs is. “Ja, de moderne wereld bracht bevrijding. Maar die bevrijding maakte ons niet gelukkig. In plaats daarvan heeft ze ons leven doelloos, leeg en boven alles uiterst eenzaam gemaakt”. Het is een vorm van zwart wit denken. Persoonlijke vrijheid heeft ons geen paradijs gebracht, dus is het volledig verkeerd en maakt deze ons ongelukkig. Misschien moet hij eens kijken of de mensen in Nederland gemiddeld inderdaad ongelukkiger zijn dan in landen waar de persoonlijke vrijheid beperkter is en de consumptiemaatschappij minder ver doorgeschoten is. Ik ken geen enkel onderzoek dat dat uitwijst. 

Een verborgen aanname van hem is dat naastenliefde en verbondenheid niet kunnen samengaan met persoonlijke vrijheid. Je kunt je afvragen hoe eerlijk de naastenliefde is onder dwang van een collectief. Maar waarom zou het niet kunnen samen gaan??? 

Reden om dieper te kijken naar Baudet als persoon, die niet gelukkig is. Het ideaal dat hij schetst komt vreemd genoeg dicht tegen de Islam. Traditionele rollen voor man en vrouw, geen abortus, de man die werkt en de vrouw die kinderen krijgt. Hij lijkt in die zin op de heimelijke homoseksueel die schreeuwt tegen zondige homoseksualiteit om de aandacht van zichzelf af te leiden. Want voor hem is de Islam een grote vijand. Hij ziet bij de Islam en de immigranten wel de sterke collectiviteit.

Je vraagt je ook af of Baudet de nieuwe Joram van Klaveren wordt, ook een fel bestrijder van de Islam die zich bekeerde.

Tribalisme en sociale media

Woedende tweets hebben veel meer kans om geretweet te worden dan vrolijke, blije, ondersteunende of vriendelijke tweets. Dat doet iets met het wereldbeeld en de ervaring van mensen die veel op sociale media zitten. Het bevordert de polarisatie. Maar er is nog een ander effect: de groei van Tribalisme

Het is traag gegaan, maar we worden als samenleving steeds meer ingericht op groepen, tribes. Tribalisme is een maatschappelijke organisatie. Het is de oudste bron van identiteit en zekerheid van individu tot de groep, voor de mens. Iemand van je eigen groep kun je vertrouwen. De kleinste vorm is het gezin, maar juist de tribe zorgt voor bescherming. Het gaat om mensen met dezelfde culturele identiteit. Die samen jagen, leren van elkaar, elkaar beschermen tegen de woeste natuur, wilde beesten en andere groepen, Hoewel in rechtse kringen dit tribalisme vooral neergezet wordt als iets van allochtonen (Marokkanen die niet integreren maar vasthouden aan hun eigen cultuur), is het veel breder en daarmee potentieel gevaarlijk.

Van nationalisme naar tribalisme
We hebben een lange tijd gehad van identificatie met een land, we zijn allemaal Nederlanders, bijvoorbeeld als Nederland scoort bij voetbal. Maar waar we vroeger nog keken naar het ene televisiekanaal, met families van VARA, AVRO, Vpro, is er nu weinig gemeenschappelijke culturele identiteit op die schaal. Dat werden meerdere netten en er is weinig gemeenschappelijk publiek debat over normen en waarden. De debatten vinden in kleine kringen plaats. Het is veel kleiner geworden. Sociale media bevorderen de identificatie met je eigen tribe. Het is gemakkelijk om te schelden op andere tribes en andere tribes verdacht te maken. Sterker: het zit misschien wel in ons geheugen ingebouwd.

Daar komt door de tribalisering nog iets bij. Door provocatie als handig instrument op facebook is er de neiging om provocateurs uit te sluiten van discussie. Denk aan de protesten als er een extreem linkse of rechtse spreker komt. Tegelijk heeft een debat met genuanceerde sprekers weinig aandacht: het verschil is moeilijk samen te vatten in 140 of 280 letters. Provocatie hoort bij de sociale media. FvD maakt er slim gebruik van, kijk hoe iedere krant de overwinningsspeech van Baudet kopieerde en besprak. Nog nooit was er zoveel aandacht voor een overwinningstoespraak. Hij flirt met extreem rechts en houdt er afstand van, zodat er steeds aandacht komt. Zou Baudet doen wat Henk Otten wil, dan zal de aandacht verdwijnen. Het rechtse identitair verzet wil juist de grote verschillen met andere tribes benadrukken.

Dat leidt tot on-Nederlandse polarisatie en intolerantie.

Baudet troont ook een zeer trouwe (veel rechtsere) achterban mee die op twitter iedere tweet analyseert en zo nodig van reactie of bedreiging voorziet. Ik denk dat anderzijds Baudet blij is met bedreigingen in zijn richting, want dat doet de aandacht goed.

Tribes bestrijden elkaar
Tribes spreken niet met elkaar, maar bestrijden elkaar. Ze floreren bij een cultuur van agressie naar elkaar. Op extreem links en extreem rechts zie je dat als een onwelgevallige mening een podium krijgt, de uitsluiting begint. Het lijkt op het verbannen zoals we dat vroeger kenden, zonder goede afweging. Ik kan mij voorstellen dat je iemand die nepnieuws verspreidt of groepen ophitst tegen elkaar geen podium geeft. Maar het gaat via acties op sociale media waar opnieuw de emotie zwaarder telt dan argumentatie.

De onrust doet denken aan de tijd na de boekdrukkunst. Natuurlijk leidde die tot wereldreizen en wetenschappelijke vooruitgang, meer en beter onderwijs. Maar ook tot godsdiensttwisten en het afbrokkelen van het vanzelfsprekend gezag van de kerk. Revoluties werden gefaciliteerd door de boekdrukkunst.

Tegen de ontwrichtende strijd
Vaak hebben we dat doorbroken. Met humanisme, wetenschap, met naties, vooral in de eigen buurten en dorpen door te luisteren naar elkaar en te zoeken naar gemeenschappelijke waarden en gezamenlijke hoop.

Door tribalisme is het zoeken naar eenheid, gemeenschappelijke waarden en manieren om samen verder te komen des te belangrijker. Het Europa na de Tweede Wereldoorlog toont dat dat kan.