donderdag 22 september 2016

Vertrouwen ondermijnen: de taak van politici

Stel je voor dat je in de trein zit en de conducteur vertelt je dat de conducteurs op andere treinen niet deugen. Ze helpen niet goed, geven verkeerde informatie en slingeren jou op de bon, maar je buurman die er netter uit ziet nooit. De machinist roept om dat andere treinen vaak niet komen waar ze beloven heen te gaan, stations overslaan en voortdurend te laat zijn, maar met deze machinist heb je geluk: bij hem kom je op tijd waar je heen wilde. Dan pas merk je dat de machinist en conducteur hun baan kwijtraken als ze niet een beetje overdrijven over de andere machinisten. 

Hoeveel vertrouwen zou je dan nog hebben in de machinisten, conducteurs en het treinsysteem van de NS? Je zal verrast zijn dat uit onderzoek blijkt dat 92% van de treinen op tijd rijdt. Jouw beeld was toch echt anders.

Oneens zijn met je collega als onderdeel van je werk
Met de parlementaire democratie maken we het dagelijks mee, dezer dagen nog extra. De Tweede Kamer is een heel raar orgaan dat is ingesteld om de leden het met elkaar oneens te laten zijn. Dat is prima, er zijn verschillende belangen die aan bod moeten komen, die kunnen botsen. En ook al doet een kabinet wat ze belooft, er kunnen dingen in de samenleving veranderen. Het kan zijn dat er nieuwe prioriteiten gekozen moeten worden. Doordat de politieke partijen strijden om de gunst van de kiezer is er bijstelling in de Tweede Kamer als er bijstelling is bij de kiezers.

Het móet wel een puinhoop zijn!
Maar als we de algemene beschouwingen moeten geloven is het met onze samenleving net zo slecht gesteld als met de treinen in het voorbeeld en stante pede zou het anders kunnen. Politici verliezen hun baan als ze de verschillen niet uitvergroten. Nederland is een puinhoop! Bijstandsmoeders hebben net genoeg geld om elke dag bruine bonen te eten en ouderen moeten oppleuren. Terroristen staan te rammelen aan de poorten. En de oplossingen zijn er gewoon! Als we vanaf nu geen Turken het land meer inlaten, zijn alle problemen rond nieuwe Nederlanders opgelost! Schaf de concurrentie in de zorg af en het eigen risico kan verdwijnen, de kosten stijgen niet meer en alles wordt efficiënter en beter. Het is dan ook niet raar dat maar 30% van de mensen vertrouwen heeft in de Tweede Kamer. Vertrouwen ondermijnen is (blijkbaar) de taak van de politici in de Tweede Kamer!

Over de meeste zaken zijn ze het gewoon eens
Zou je het onderzoeken dan blijkt dat de partijen het over veel meer dan de 92% van het voorbeeld gewoon eens zijn. En zou je kijken wat je zou kunnen veranderen, dan blijkt dat 95% van de rijksbegroting al vast ligt in langlopende uitgaven. Wordt er bij de Algemene Beschouwingen voor 1,5% verspijkerd via moties van de Tweede Kamer, dan is dat een mega-prestatie. Ik kan dat nu zeggen, maar de meeste mensen zullen mij niet geloven.

Onderzoek het zelf
Eigenlijk moet iedereen zelf onderzoeken hoe het gesteld is met de democratie. Voor je stemt zou je moeten kijken naar de beloften, hoe reëel ze zijn, waar de partijen op bezuinigden, wat de resultaten waren van het beleid dat was ingezet. Dat is natuurlijk lastig. Ik heb daarom al eerder gepleit voor burgeraudits en burgervisitaties. Dan confronteer je mensen zelf met de smalle marges van de democratie en de weerbarstige praktijk. En betrek een groep ingelote burgers bij de beleidsvoorbereiding van grote "transities", zoals dat in Den Haag heet.

Nederland staat op veel vergelijkende lijstjes hoog: we zijn gelukkig, we zijn innovatief, we hebben goed onderwijs en een goede gezondheidszorg, de overheidsfinanciën  zijn op orde. Natuurlijk kan het beter. Ik zie best verschillen tussen VVD, PvdA, D66, CU, CDA en GL. Vooral omdat er voor de langere termijn kansen zijn om verschil te maken, is dat interessant. De overheid en de politiek valt veel te verwijten, maar een puinhoop is het hier niet. Ook al doen de politici hun best het zo te laten lijken. 

Zo rijden de treinen voor ruim 92% op tijd, best een prestatie.

Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen